Święto Objawienia Pańskiego
Dziś Kościół Katolicki obchodzi Święto Objawienia Pańskiego. Upamiętnia narodziny Jezusa Chrystusa, który objawił się światu, wszystkim ludziom. Jest to, obok Wielkanocy, najstarsze święto chrześcijańskie. Powstało na początku IV wieku. W polskiej tradycji nazywane jest Świętem Trzech Króli, ze względu na trzech Mędrców ze Wschodu: Kacpra, Melchiora i Baltazara, którzy przybyli do Betlejem, aby oddać hołd nowo narodzonemu Jezusowi. Dary, jakie ze sobą przynieśli, mają swoje znaczenie. Złoto oznacza, że Jezus Chrystus jest Królem całego świata. Kadzidło wskazuje na jego boskość, natomiast mirra, balsam, którym namaszczano zmarłych, wskazuje na ludzką naturę Jezusa i w konsekwencji zapowiada Jego śmierć.
Bogata tradycja świętowania
Święto ma bardzo bogatą tradycję. W kościołach odbywają się uroczyste msze. Od końca średniowiecza na pamiątkę darów święcono pierścionki jako złoto, żywicę jako kadzidło oraz ziarnka jałowca jako mirrę, a także dodatkowo wodę na pamiątkę chrztu Jezusa oraz kredę. Dziś, podczas liturgii, święcone są kadzidło i kreda. Oznacza się nimi drzwi domów, zapisując na nich litery K+M+B lub C+M+B oraz aktualny rok. Ma to przynieść błogosławieństwo na cały rok. Na uwagę zasługują dawne zwyczaje, które nadal utrzymują się w niektórych regionach Polski. Za przykład niech posłuży ciasto, w którym ukryty był migdał. Kto go znalazł, był królem migdałowym i mógł liczyć na szczęście. Dzieci chodziły po domach z gwiazdą i śpiewem kolęd. Dziś bardzo popularne są Orszaki Trzech Króli, czyli kolorowe procesje uliczne, w których uczestniczą mieszkańcy miast i wsi, często przebierając się za historyczne postacie. To tradycja, która została zapoczątkowana w XIX wieku, w Hiszpanii. Z czasem zawędrowała do Polski.
Bogactwo polskich zwyczajów i tradycji w literaturze
Zachęcamy do skorzystania z literatury dostępnej w bibliotece, która przybliży niezwykle ciekawe zwyczaje i tradycje Polski. Dla dorosłych polecamy np.:
- Zwyczaje świąteczne w Polsce, Małgorzata Kunecka,
- Zwyczaje doroczne, Braun Krzysztof,
- Zwyczaje i obrzędy: rok polski, Hryń-Kuśnierek Renata,
a dla młodszych czytelników: Etnogadki. Opowiastki o dawnych obrzędach i zwyczajach, Monika Michaluk.
