kwiecień 2026
P W Ś C P S N
 12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
27282930  

Czy będziemy palić czarownice? — nie dajmy sobą manipulować

14.03.2026

Uczniowie ZSOiO w Pruszczu Gdańskim wzięli udział w kolejnym wydarzeniu w ramach projektu „Być obywatelem w świecie AI”. Tym razem spotkania pt. „Odpowiedzialność w świecie słów i obrazów” poprowadził Bartosz Gondek, m.in. polski historyk i dziennikarz. Mówił o dezinformacji, manipulowaniu, przekształcaniu prawdy i częstym braku etyki podczas tworzenia treści. Zainteresował młodzież znaczeniem informacji w kontekście historyczno-społecznym.

Informacja — królowa cywilizacji

Czym jest informacja? Jednym z najcenniejszych towarów. Daje władzę temu, kto ją posiada, pozwala manipulować, odpowiednio kierować społeczeństwem. Informacja jest królową cywilizacji. Warto pamiętać, że piękne hasła mogą służyć najgorszym ideom. Przykład niech stanowi postać Józefa Goebbels’a, ministra propagandy III Rzeszy. Jego idee do dziś są wykorzystywane, powielane przez miliony prowokatorów.

Czym jest etyka dziennikarska?

Dziennikarz powinien postępować etycznie, zgodnie z Kodeksem Dziennikarskim. Zakłada on, wydawać by się mogło oczywiste postępowanie, tj. zachowanie bezstronności, sprawdzanie informacji w wielu źródłach, unikanie sensacji. Teoretycznie nadal obowiązuje, w praktyce bywa jednak różnie. Moglibyśmy żyć według tych zasad, jednak stopniowo od nich odchodzimy. W świecie mediów społecznościowych brakuje odpowiedzialności za szerzenie dezinformacji. Powstają całe profile, które wypaczają rzeczywistość. Przekształcanie rzeczywistości stało się szczególnie łatwe w dobie sztucznej inteligencji.

Bezkrytyczny stosunek do informacji

W dzisiejszych czasach możemy zaobserwować bezkrytyczny stosunek do informacji. Prowadzący spotkanie porównał współczesne społeczeństwo do XVI-wiecznych chłopów, którym łatwo było wmówić, że konkretna kobieta jest czarownicą, ponieważ stworzyła smoka. Zmanipulowani chłopi ruszali tłumnie, by ją spalić. Czy chcemy tacy być? Jeśli nie, musimy umieć poruszać się wśród natłoku informacji, wyszukując te, które są prawdziwe i warte naszej uwagi. Na koniec niech wybrzmią słowa Bartosza Gondka: „Ja bym chciał, żebyście po prostu myśleli”.

„Być obywatelem w świecie AI”

Projekt „Być obywatelem w świecie AI” jest realizowany przez Powiatową i Miejską Bibliotekę Publiczną w Pruszczu Gdańskim we współpracy z dwoma szkołami: ZSOiO oraz ZSO nr 1 w Pruszczu Gdańskim. Projekt jest finansowany ze środków Fundacji ORLEN w ramach programu „Moc Odpowiedzialności”.