W murach Zespołu Szkół Ogólnokształcących i Ogrodniczych w Pruszczu Gdańskim odbyło się wyjątkowe starcie na argumenty. W ramach projektu „Być obywatelem w świecie AI” nasza biblioteka zorganizowała już drugą debatę oksfordzką, która zgromadziła młodzież gotową zmierzyć się z jednym z największych wyzwań współczesności.
Teza debaty: „Sztuczna inteligencja – szansa czy zagrożenie?”
Uczestnicy zostali podzieleni na dwa obozy: Propozycję, która broniła tezy, że AI stanowi szansę oraz Opozycję, wskazującą na liczne ryzyka i negatywne skutki społeczne rozwoju tej technologii.
Argumenty Propozycji: AI jako katalizator postępu
Strona Propozycji skupiła się na pragmatycznym i optymistycznym ujęciu technologii, wskazując na jej ogromny potencjał w kluczowych dziedzinach życia:
- Medycyna i ratowanie życia: AI to precyzyjne algorytmy zdolne do szybkiej analizy danych medycznych, co może znacząco wspierać lekarzy w diagnostyce i przyspieszać wykrywanie chorób, w tym nowotworów.
- Edukacja i inkluzywność: Technologia ta realnie ułatwia komunikację między osobami mówiącymi różnymi językami – systemy tłumaczące w czasie rzeczywistym pomagają przełamywać bariery językowe. Równocześnie sztuczna inteligencja wspiera osoby z niepełnosprawnościami. W przypadku osób niewidomych i słabowidzących są to m.in. narzędzia odczytujące tekst na głos, opisujące obrazy czy ułatwiające orientację w przestrzeni. Z kolei osoby niesłyszące i słabosłyszące korzystają z rozwiązań takich jak automatyczne napisy, transkrypcja mowy w czasie rzeczywistym czy systemy wspomagające komunikację.
- Efektywność pracy: Zamiast zabierać pracę, AI może ją optymalizować, wyręczając człowieka w powtarzalnych zadaniach i pozwalając skupić się na bardziej złożonych problemach.
- Bezpieczeństwo finansowe: Zaawansowane algorytmy potrafią wykrywać podejrzane transakcje i przeciwdziałać oszustwom.
Argumenty Opozycji: w obronie ludzkiej kreatywności i prywatności
Opozycja z dużą pasją wskazywała na zagrożenia, których nie można pominąć w debacie publicznej:
- Zanik kreatywności i samodzielności: Nadużywanie narzędzi AI może ograniczać rozwój samodzielnego myślenia i umiejętności uczenia się.
- Wpływ na rynek pracy i sztukę: Automatyzacja oraz generowanie treści mogą wpływać na zawody kreatywne, a powstające materiały bywają postrzegane jako mniej oryginalne lub pozbawione indywidualnego wyrazu.
- Dezinformacja: Narzędzia AI mogą generować treści o różnym poziomie wiarygodności, co sprzyja rozprzestrzenianiu się nieprawdziwych informacji.
- Bezpieczeństwo i etyka: Zwrócono uwagę na ryzyko naruszenia prywatności oraz problem tworzenia materiałów typu deepfake bez zgody zainteresowanych. Podkreślono także, że regulacje prawne nie zawsze nadążają za tempem rozwoju technologii.
Podsumowanie i refleksja
Debata nie przyniosła jednoznacznej odpowiedzi i słusznie, ponieważ rzeczywistość pozostaje złożona. Jednym z kluczowych pytań było: czy rozwój AI sprawi, że część zawodów stanie się zbędna?
Strona Propozycji przyznała, że istnieją pewne zagrożenia, jednak wskazała na znaczenie odpowiednich regulacji prawnych, które mogą ograniczać negatywne skutki. Opozycja natomiast podkreślała, że w wielu obszarach – zwłaszcza w medycynie – nie można całkowicie zastąpić czynnika ludzkiego.
„Być obywatelem w świecie AI”
Projekt „Być obywatelem w świecie AI” jest realizowany przez Powiatową i Miejską Bibliotekę Publiczną w Pruszczu Gdańskim we współpracy z dwoma szkołami: ZSOiO oraz ZSO nr 1 w Pruszczu Gdańskim. Projekt jest finansowany ze środków Fundacji ORLEN w ramach programu „Moc Odpowiedzialności”.
